Prysznic po masażu weź wtedy, kiedy chcesz, choćby pięć minut po zejściu z leżanki. Ani mięśnie, ani godzina na leżance na nim nie stracą. Jest jedno „ale” i nie dotyczy olejku, tylko gorącej wody i tempa, w jakim wstajesz.
Stoisz przy szafce, koszula klei się do łopatek, czysta wisi na wieszaku, a w karku jeszcze siedzi ciepło po masażu. W głowie krąży pytanie: zmyć teraz, czy coś zepsuję? Zmyj, jeśli masz ochotę.
Skąd tyle sprzecznych rad
Internet podsuwa trzy rady i każda ciągnie w inną stronę. „Nie myj się do rana, niech się wchłonie.” „Spłucz toksyny.” „Tylko zimny prysznic, żeby domknąć efekt.” Żadna nie ma za sobą badania. Nie trafiłam na żadną pracę, która pokazałaby, że prysznic po masażu coś zmienia w mięśniach, na plus albo na minus.
Olejek ma jedno zadanie: dłonie mają się po nim ślizgać, zamiast szarpać skórę. Swoją robotę kończy razem z ostatnim ruchem na leżance. Rozluźnienie w karku i między łopatkami nie siedzi w cienkiej warstwie na wierzchu skóry i zostaje z Tobą, czy myjesz się o 18, czy rano. Na „toksyny” do spłukania też nie znalazłam dowodu.
Nie musisz więc ani czekać do rana, ani biec pod wodę. Pora na obiecane „ale”.
Jedyne „ale”: gorąca woda i szybkie wstawanie
Masaż sam obniża ciśnienie i zwalnia tętno. Autorzy zestawienia 37 badań ustalili, że już pojedynczy masaż obniżał jedno i drugie (Moyer i in., 2004). Po spokój przecież przychodzisz.
Gorąca woda działa w podobną stronę: krew płynie do skóry, a naczynia się rozszerzają. Badacze posadzili dwunastu zdrowych mężczyzn na pięć minut w wannie z wodą o temperaturze 41 °C, zanurzonych do wysokości serca, a potem kazali im wstać. Odruch, który przy wstawaniu pilnuje ciśnienia, działał po kąpieli słabiej (Sugawara i Tomoto, 2020).
Uczciwie: badanie było małe i dotyczyło wanny, nie prysznica. Zawrotów autorzy nie mierzyli. Piszą tylko, że zawroty przy wstawaniu po kąpieli zdarzają się często i prawdopodobnie biorą się ze spadku ciśnienia.
Po masażu i gorącej wodzie łatwiej więc o zawroty, jeśli wstaniesz szybko. Dlatego wstawaj powoli. Nie każdemu zakręci się w głowie, ale wolne wstawanie nic Cię nie kosztuje.
Bywa, że ktoś zrywa się z leżanki jednym ruchem, robi krok i łapie się framugi drzwi. Wtedy siadamy na chwilę i nikt nigdzie się nie spieszy.
Jaka woda i jak długo
Odkręć wodę ciepłą, nie gorącą, i stój pod nią pięć do dziesięciu minut, mniej więcej dwie, trzy piosenki z radia. Potem przykładaj ręcznik do skóry, zamiast nią trzeć. Dermatolodzy z Amerykańskiej Akademii Dermatologii radzą tak przy suchej skórze (AAD), a ja nie widzę powodu, żeby po masażu robić inaczej. Z kabiny wychodzisz powoli, a gdy zakręci się w głowie, siadasz, choćby na zamkniętej desce sedesu.
Jeśli masaż obejmował nogi, najpierw opłucz stopy, bo na mokrych kaflach z olejkiem jedziesz jak w kapciach po świeżo wypastowanym parkiecie.
Sauna, wanna, siłownia: co z resztą dnia
Marcin ma w środę masaż o 17, a na 19 zaplanował basen z sauną, bo „i tak jest rozluźniony, więc się dobije”. Torba z ręcznikiem stoi spakowana przy drzwiach. Odwołać? Nie musi.
Masaż obniża ciśnienie i sauna też. Badacze wpuścili do sauny 102 osoby w wieku średnio 52 lat, każdą z co najmniej jednym czynnikiem ryzyka chorób serca i naczyń. Po półgodzinnej saunie ciśnienie spadło, a górne jeszcze pół godziny później trzymało się niżej niż przed wejściem (Laukkanen i in., 2018). Badacze opisują spadek jako korzyść. Marcin ma między masażem a sauną dwie godziny przerwy. Do torby dorzuca butelkę wody, a z ławki schodzi powoli.
Alkoholu w saunie odpuść zawsze, nie tylko po masażu. Autorzy przeglądu badań nad sauną piszą wprost, że alkohol podnosi ryzyko spadku ciśnienia i zaburzeń rytmu serca, i radzą go unikać (Hannuksela i Ellahham, 2001).
| Co jeszcze dziś | Krótko |
|---|---|
| Prysznic | kiedy wygodnie; ciepła woda, 5–10 minut, wstajesz powoli |
| Wanna | ciepła, nie wrzątek; wychodzisz powoli |
| Sauna | można; przerwa po masażu, woda do picia, bez alkoholu, powoli z ławki |
| Zimny prysznic | jak lubisz; nie znalazłam badania, że cokolwiek zmienia po masażu |
| Siłownia wieczorem | prysznic i tak weźmiesz po treningu |
O czym nikt nie pisze: kark i kołnierzyk
Przy masażu karku olejek wchodzi we włosy tuż nad karkiem. Po wizycie zostaje z nich jeden sklejony kosmyk, który wychodzi na jaw w pierwszym lustrze, jakie mijasz.
Kołnierzyk koszuli zawsze dowiaduje się pierwszy, że był masaż. Po godzinie ma ciemniejszy pasek dokładnie tam, gdzie dotyka karku.
Jeśli po wizycie masz spotkanie, weź na zmianę ciemną koszulkę. Na jasną tapicerkę w samochodzie albo na fotel w biurze połóż kurtkę albo ręcznik. Olejek zostaje zresztą tylko tam, gdzie był masaż: podczas zabiegu odsłaniam wyłącznie masowaną partię ciała, a reszta leży pod ręcznikiem. Umyć się możesz też na miejscu, przed masażem i po nim, ale o łazience za chwilę.
Zaczerwienienie czy reakcja skóry: kiedy do lekarza
Zaczerwienienie po masażu jest zwykłym śladem pracy dłoni, trochę jak odcisk poduszki na policzku po drzemce, i zwykle mija w ciągu kilku godzin.
Inaczej jest, gdy w kolejnych godzinach albo dniach pojawi się swędzenie, pęcherzyki albo wysypka. Według brytyjskiej służby zdrowia NHS reakcja skóry na kosmetyk pojawia się zwykle w takim czasie (NHS). Wtedy daj mi znać, a następnym razem zmienię produkt. Czym smarować, nie powiem Ci. Z wysypką idź do farmaceuty albo lekarza.
Jeśli puchnie język albo gardło, robi się duszno albo trudno przełknąć, dzwoń od razu pod 112. Taka reakcja zaczyna się zwykle w ciągu minut (NHS).
Prysznic na miejscu albo gorący ręcznik
Spokojnie, nie musisz wychodzić z olejkiem na plecach. W gabinecie masz łazienkę z dużym prysznicem i szafkę, na czas wizyty tylko Twoją, a ręcznik i klapki dostajesz ode mnie. Myjesz się przed masażem albo po nim i nikt nie stoi pod drzwiami z zegarkiem. Wolisz umyć się w domu? Też dobrze.
Kto z gabinetu jedzie prosto na spotkanie, może wybrać dodatek Gorący Ręcznik. Na koniec masażu kładę na plecy okład z gorących ręczników. Przez chwilę czujesz tylko ciepło i ciężar złożonego materiału, a potem zdejmuję ręczniki razem z nadmiarem olejku. Olejek zostaje na ręczniku, a nie na koszuli. Cenę dodatku sprawdzisz w cenniku.
Bywa też odwrotnie: chcesz, żeby coś zostało na skórze dłużej. Wtedy zamiast olejku może pójść dodatek Masło Shea, jeśli pozwala na nie zabieg i skóra. Zostawiasz je, bo chcesz, a nie dlatego, że musisz.
Prysznic bierzesz więc wtedy, kiedy Ci wygodnie, i pilnujesz tylko dwóch rzeczy: temperatury wody i tempa wstawania. Następnym razem nie wybierasz między prysznicem a spotkaniem. Przy rezerwacji masażu klasycznego powiedz, czy wolisz gorący ręcznik, czy łazienkę na spokojnie. Kołnierzyk nawet się nie zorientuje.
Ten tekst nie zastępuje porady lekarskiej ani diagnozy. Prowadzę gabinet masażu — o reakcjach skóry i o lekach decyduje farmaceuta albo lekarz.
